مراقبتهای پس از انجام جراحی بینی، مرحلهای بسیار حیاتی در مسیر بهبودی محسوب میشوند و اهمیت آنها حتی گاهی بیش از خود عمل جراحی است. رعایت اصول مراقبتی علمی و پیروی دقیق از دستورالعملهای پزشک، تاثیر مستقیمی بر کاهش عوارض احتمالی و تسریع روند ترمیم بافتها دارد. این مراقبتها در مجموع، نتیجه نهایی عمل را تعیین میکند. در ادامه به بررسی نکات این موضوع به کمک دکتر نجمه زندی پور جراح فک و صورت خواهیم پرداخت.
توجه داشته باشید که مشاورههای تخصصی با بهترین متخصص فک و صورت پیش از هر نوع عمل جراحی، بخش حیاتی فرآیند درمان است .
نکات مراقبتی پس از انجام جراحی بینی
پیروی از نکات مراقبتی پس از جراحی بینی، روند بهبودی را تسریع کرده و از بروز عوارض جلوگیری میکند. در ادامه، به بررسی این نکات به طور کامل پرداخته میشود.
استراحت و وضعیت بدن
از دو یا سه بالش یا تخت با شیب مناسب کمک میکند سر در موقعیت صحیح باقی بماند. خوابیدن به پشت بهترین حالت است و از فشار آمدن روی بینی جلوگیری میکند، در حالی که خوابیدن روی پهلو یا شکم میتواند باعث فشار به بینی و تغییر شکل موقت آن شود. همچنین باید از حرکات ناگهانی مانند خم شدن یا بلند کردن اجسام سنگین خودداری کرد، زیرا این کار میتواند فشار خون را افزایش دهد و تورم بینی را تشدید کند. حتی فعالیتهای ساده مانند برداشتن چیزی از زمین یا بستن کفش باید با احتیاط و آرام انجام شود.
مراقبتهای بهداشتی بینی و صورت
از مهم ترین اقدامات پس از جراحی بینی، شست و شوی منظم بینی با محلول نمکی یا سرم فیزیولوژیک طبق دستور پزشک است. این کار به خارج شدن ترشحات خشک شده و خونابهها کمک میکند و از تجمع باکتریها جلوگیری میکند. شستشو باید با فشار کم و آرام انجام شود و تعداد دفعات آن دقیقا طبق راهنمایی پزشک تنظیم گردد. همچنین، از دستکاری یا فشار دادن بخیهها و چسب بینی بدون دستور پزشک خودداری کنید. بخیهها و چسبها برای تثبیت شکل بینی و کاهش تورم ضروری هستند و برداشتن یا تعویض خودسرانه آنها میتواند باعث تغییر شکل بینی یا آسیب به بافتها شود. در کنار این موارد، مراقبت از پوست اطراف بینی و صورت نیز باید طبق توصیه پزشک انجام شود تا روند بهبود سریع تر و بدون عارضه پیش برود.
بیشتر بخوانید: انواع عمل بینی
کنترل تورم، کبودی و درد
پس از جراحی بینی، تورم و کبودی اطراف بینی و چشمها طبیعی هستند. برای کاهش آنها میتوان از کمپرس سرد روی گونهها و اطراف چشمها در 48 ساعت اول استفاده کرد، بدون فشار مستقیم روی بینی. بالا نگه داشتن سر هنگام استراحت و خواب نیز به کاهش تورم کمک میکند. برای کنترل درد، داروهای مسکن یا ضد التهاب باید فقط طبق دستور پزشک مصرف شوند. همچنین از خم شدن، بلند کردن اجسام سنگین و فشار دادن بینی خودداری کنید. پرهیز از الکل، سیگار و غذاهای پرنمک یا پرادویه به کاهش کبودی کمک میکند.
مراقبتهای تنفسی
در روزهای اول، بهتر است نفس کشیدن آرام و طبیعی از بینی انجام شود. اگر تنفس از بینی محدود باشد، میتوان به طور موقت از تنفس از دهان استفاده کرد تا فشار روی بینی کاهش یابد. باید از زور زدن برای باز کردن بینی یا تنفس عمیق خودداری کرد، زیرا این کار میتواند تورم و خونریزی را افزایش دهد. همچنین باید از دست زدن، خاراندن یا برداشتن ترشحات داخل بینی خودداری کرد و از استنشاق دود سیگار، گرد و غبار یا قرار گرفتن در محیطهای آلوده فاصله گرفت. هنگام عطسه یا سرفه، بهتر است دهان باز باشد تا فشار مستقیم به بینی وارد نشود. در صورت بروز سرماخوردگی یا آلرژی، حتما با پزشک مشورت شود تا داروهای مناسب بدون آسیب به بینی استفاده شوند.
تغذیه و هیدراتاسیون
توجه داشته باشید که بهتر است غذاهای نرم و قابل هضم مانند سوپ، پوره و تخم مرغ مصرف شود و پروتئین کافی از گوشت سفید، ماهی و حبوبات تامین گردد. میوهها و سبزیجات تازه حاوی ویتامین C و آنتیاکسیدان برای کاهش التهاب مفید هستند. همچنین از مصرف نمک زیاد، غذاهای پر ادویه، الکل، کافئین زیاد و غذاهای سخت باید پرهیز شود. نوشیدن آب و مایعات طبیعی کافی به حفظ هیدراتاسیون و عملکرد صحیح بافتها کمک میکند. وعدهها بهتر است کوچک و مکرر باشند و مراقبت از یبوست رعایت شود تا فشار به بینی وارد نشود.
داروها و پیگیری پزشکی
پس از جراحی بینی، رعایت دقیق دستور پزشک درباره داروها و پیگیری پزشکی اهمیت زیادی دارد. پزشک معمولا داروهایی برای کنترل درد، کاهش تورم و التهاب و جلوگیری از عفونت تجویز میکند. مصرف داروها دقیقا طبق دوز، زمانبندی و مدت زمان توصیه شده باعث کاهش درد و تورم و پیشگیری از عوارض میشود. هیچ دارویی نباید بدون دستور پزشک مصرف شود. پیگیری پزشکی شامل ویزیتهای منظم برای بررسی بخیهها، اسپلینت و ترمیم بافتها است. برداشتن چسب یا اسپلینت باید طبق برنامه پزشک انجام شود تا شکل بینی حفظ شود.
بیشتر بخوانید: جراحی بینی در کرج
نکات مراقبتی بعد از جراحی بینی چه اهمیتی دارد؟
نکات مراقبتی بعد از عمل بینی اهمیت زیادی دارند، زیرا رعایت دقیق آنها بهبودی سریع تر، کاهش عوارض و دستیابی به نتایج مطلوب از جراحی را تضمین میکند. بعد از جراحی بینی، بافت های بینی نیاز به زمان برای ترمیم دارند و این فرآیند تحت تأثیر عواملی مانند استراحت، تغذیه مناسب، و جلوگیری از فشار به بینی قرار دارد. رعایت مراقبت ها مانند استراحت کافی، استفاده از داروهای تجویز شده، اجتناب از فعالیت های سنگین و جلوگیری از فشار به بینی به کاهش تورم، کبودی و خطر عفونت کمک میکند. همچنین، مراقبت های دقیق باعث حفظ شکل نهایی بینی میشوند و به نتایج جراحی کمک میکنند تا در طولانی مدت پایدار باقی بمانند. به طور کلی، توجه به دستورالعمل های پزشک و مراقبت های بهداشتی به روند بهبودی و پیشگیری از عوارض جدی کمک میکند.
بهترین حالت خوابیدن بعد از عمل بینی
بعد از عمل بینی، بهترین حالت خوابیدن به صورت طاق باز است و باید سر را بالا نگه دارید. برای این منظور، از دو یا سه بالش برای پشتیبانی استفاده کنید تا سر و گردن بالاتر از بدن قرار گیرد. این وضعیت کمک میکند تا تورم کاهش یابد و از فشار روی بینی جلوگیری شود. خوابیدن به پهلو یا شکم به بینی فشار وارد کرده و موجب تغییر در شکل یا آسیب به ساختار آن میشود. بنابراین، در هفته های اول بعد از جراحی، بهتر است این نکات را رعایت کنید تا روند بهبودی سریع تر و بدون عوارض باشد.
نتیجهگیری
توجه داشته باشید که موفقیت جراحی تنها به مهارت انجام عمل محدود نمیشود، بلکه رعایت مداوم و صحیح مراقبتهای پس از آن است که نتیجه عمل را به بهترین شکل تثبیت کرده و رضایت بیمار را تضمین میکند. پیروی از این اصول باعث میشود روند بهبود سریعتر، ایمنتر و موثر تر انجام شود و اثرات مثبت جراحی برای مدت طولانی باقی بماند.
سوالات متداول
مصرف هر دارویی بدون دستور پزشک ممکن است خطر خونریزی یا عوارض جانبی داشته باشد. تنها داروهایی که پزشک تجویز کرده است باید مصرف شوند.
رعایت دقیق مراقبتها و پیگیری منظم پزشکی خطر تغییر شکل غیر طبیعی بینی را کاهش میدهد. دستکاری بینی یا فشار غیر مجاز نیز میتواند باعث تغییر شکل شود.
استفاده از عینک روی بینی تازه جراحی شده ممکن است فشار وارد کند. بهتر است تا تایید پزشک از عینک استفاده نشود یا روشهای حمایتی مانند فوم یا نوار محافظ روی بینی به کار رود.
